SCIL Blog Matthijs van Nieuwkerk

SCIL Blog Matthijs van Nieuwkerk

Oprechte, snelle prater met een strakke hand. En het kan nog oprechter.

In deze Blog bespreken wij als S.C.I.L. masters de spreekvaardigheden van BNers. Wij willen ons hier nadrukkelijk richten op de spreektechnieken en niet zo zeer op de inhoud of het gedachtegoed die deze BNers uitdragen. De S.C.I.L. performance strategie is een wetenschappelijk onderbouwd communicatie model. Het brengt onze interactievaardigheden in kaart reikt tools aan om deze te verbeteren. Het logo van de S.C.I.L. performance strategie is dat van een gestileerde kameleon. Dit dier weet zich door goed waar te nemen aan te passen aan zijn of haar omgeving. Dat is precies waar het in de S.C.I.L. strategie om draait. De indrukken die je opdoet op een, voor de omgeving, geschikte manier weten uit te drukken. De letters S.C.I.L. staan voor: Sensus (gevoel), Corpus (lichaamstaal), Intellektus (inhoud) en Lingua (taal- en stemgebruik). Meer weten: www.scilperformance.nl

Blog door Otto Wijnen.

Matthijs van Nieuwkerk

Al 12 seizoenen vult deze voormalig hoofdredacteur van het Parool avond aan avond de tafel met interessante gasten. Dit volle schema kan hij volhouden dankzij een geoliede redactie die met strakke hand door Matthijs en Marco Versluis geleid wordt. In 2007 won Matthijs met De Wereld Draait Door de Gouden Televizier-Ring en in 2011 een Zilveren Nipkowschijf. Hij wordt door veel mensen als charismatisch beschouwd; waar komt dat nu door? We zetten de S.C.I.L.-bril op en bekijken hem eens goed.

Sensus

Matthijs is procesgericht en kan zich prima inleven in zijn gesprekspartners en voelt hen goed aan. Door middel van sympathie en vertrouwen weet hij een goede sfeer te creëren. Hij heeft oprechte aandacht en voelt tussen de regels goed aan waar het nu precies om gaat. Matthijs oogt ontspannen en beweegt zich losjes voor de camera’s. Onzekerheid blijkt hij als zijn neusvleugel trilt. Bijvoorbeeld over het interviewen in het Engels. Hij is een typische optimist die de zon het liefst in het water ziet schijnen en treedt anderen dus fundamenteel positief tegemoet. Door een sterke innerlijke overtuiging is hij met zichzelf in het reine en verloochent zichzelf niet.

Corpus

Hij is een casual verschijning: veelal in spijkerbroek, vaak met een losse blouse en jasje. Kenmerkend is de wilde haardos. In het interview met Frénk van der Linden gaf Matthijs (met een grijns) aan dat hij zijn haar vaak slecht vindt zitten. Toch wordt er wat kleding betreft waarschijnlijk weinig aan het toeval overgelaten. Hij lijkt zich enorm bewust van zijn lichaamstaal en mimiek. Zijn handdruk zal stevig zijn. Handen en lichaam doen automatisch mee in het gesprek zonder af te leiden van het verhaal. En natuurlijk is de pose waarmee hij elke aflevering van DWDD opent klassiek: rug recht, armen over elkaar en recht de camera inkijken. Een duidelijke dominante houding waarmee hij zijn status bevestigt: ik ben hier de baas! Van nature trekt hij zijn linker wenkbrauw iets naar onder en knijpt hij zijn linkeroog iets dicht waardoor je zou kunnen denken dat hij jou argwanend opneemt. Dat is het grappige van gezichtsuitdrukkingen, ze kunnen bewust worden ingezet maar soms kan je onbewust iets uitstralen dat niet meteen overeenkomt met jouw bedoeling is! Het toepassen van de SCIL strategie kan je daarbij helpen.

Hij heeft wel de neiging om zijn bovenlichaam naar voren te buigen. Daarmee komt hij af en toe wat gehaast en soms intimiderend over. Uit een rechte houding spreekt meer rust en soevereiniteit.

Intellektus

Wat Matthijs helpt in het verkrijgen van een charismatische uitstraling is de zakelijkheid die hij uitstraalt. Hoewel hij dus zeer goed is in het aanvoelen van mensen, heeft hij tegelijk helder waar hij met het gesprek naar toe wil. Er wordt weinig aan het toeval overgelaten. Als journalist verdiept hij zich in het onderwerp (zo had hij alle werken van Reve gelezen voordat hij naar hem toe ging voor een interview) en heeft dus tenminste één strategie paraat. Hij houdt de touwtjes strak in handen zodat hij continue sturing kan geven aan het gesprek. Wordt zijn structuur in een vraaggesprek verstoord door een tafelheer die de vrijheid neemt om in te breken, dan raakt hij ontstemd. 

Hij bereidt zich dus voor tot in de puntjes en verwacht dat ook van anderen. Als Frénk van der Linden een voorbeeld uit Matthijs’ carrière noemt dat hij zelf bijna vergeten is, zie je hoe Frénk in zijn achting stijgt. 

Lingua

Matthijs welbespraakt en ad rem noemen is een understatement. In rap tempo verlaten de woorden zijn lippen. En daarbij slaagt hij er ook nog eens in prachtige volzinnen te maken. Zijn snelle praten ziet hij zelf enerzijds als een zwakte en anderzijds als zijn handelsmerk. Hij weet van zichzelf dat dit hoge tempo in zijn fabrieksinstellingen zit en heeft pogingen om te vertragen opgegeven. Ik heb wel de indruk dat hij zeer bewust gebruik maakt van de andere manieren om stemgeluid te beïnvloeden: volume, ritme, toonhoogte en klank. Want zijn articulatie is uitstekend. Emoties zijn bij hem duidelijk hoorbaar: dan worden de zinnen staccato uitgesproken, stijgt het volume en de toonhoogte. Hij weet ‘euh’s’ te voorkomen en lijkt me een geweldige moppentapper. Wellicht dwingt het DWDD format hem er wel toe om rap van tong te zijn. In een interview met Filemon Wesselink van BNN over, beroemd zijn, ligt zijn spreektempo beduidend lager en is zijn stem dieper. Dat maakt hem meteen geloofwaardiger. Tip: als je moet spreken doe dan net alsof je dat verhaal aan je beste vriend of vriendin vertelt, je tempo en je toonhoogte dalen dan automatisch.

Groei

Zo op het oog scoort Matthijs hoog in alle vier de sectoren. Geheel in lijn met het charisma wat hem wordt toegedicht. Gek genoeg lijkt me dat hij in de sector Lingua de grootste winst kan halen. Want zou hij er in slagen dat hoge tempo wél terug te dringen, dan is er grote kans dat hij als nog de harten wint van mensen die hem nu te vlotjes en te gladjes vinden. Een wat rustiger sprekende versie van Matthijs van Nieuwkerk zal oprechter worden beschouwd. En dan zou hij bv. ook in de politiek de handen op elkaar kunnen krijgen. Dat hij als presentator van DWDD op zijn plek zit, blijkt wel uit de hoge waardering die hij nog steeds avond-aan-avond krijgt voor zijn presentatiekunsten. En uit het bijbehorende salaris… 

Wil jij weten hoe jouw SCIL profiel er uit ziet? Hier lees je hoe je dat kunt doen.

SCIL Blog Mark Rutte

SCIL Blog Mark Rutte

Altijd die glimlach. Nu nog werken aan structuur!

In deze Blog bespreken wij als S.C.I.L. masters de spreekvaardigheden van BNers. Wij willen ons hier nadrukkelijk richten op de spreektechnieken en niet zo zeer op de inhoud of het gedachtegoed die deze BNers uitdragen. De S.C.I.L. performance strategie is een wetenschappelijk onderbouwd communicatie model. Het brengt onze interactievaardigheden in kaart reikt tools aan om deze te verbeteren. Het logo van de S.C.I.L. performance strategie is dat van een gestileerde kameleon. Dit dier weet zich door goed waar te nemen aan te passen aan zijn of haar omgeving. Dat is precies waar het in de S.C.I.L. strategie om draait. De indrukken die je opdoet op een, voor de omgeving, geschikte manier weten uit te drukken. De letters S.C.I.L. staan voor: Sensus (gevoel), Corpus (lichaamstaal), Intellektus (inhoud) en Lingua (taal- en stemgebruik). Meer weten: www.scilperformance.nl
Minister president Mark Rutte

Altijd die glimlach, gevat en met veel emotionele uitingen. Nu nog werken aan structuur!

Na het bekijken van Mark Rutte bij Zomergasten, College tour, verschillende speeches op bijvoorbeeld de VVD congressen en een korte persoonlijke ontmoeting (we spraken op hetzelfde congres) is bij mij het beeld van een levendige, geëngageerde en aaibare spreker ontstaan. Altijd die lach, het optimisme, superlatieven en weidse armgebaren daarnaast weinig script (tenzij opgedragen, zoals bij de MH17 ramp) en naar echte feitelijkheden in zijn speeches moet je behoorlijk zoeken. Laten we hem eens langs de S.C.I.L. meetlat leggen.

Sensus

Wat onmiddellijk opvalt is zijn innerlijke overtuiging waarmee hij, door zijn inmiddels befaamde optimisme, aan de meeste problemen een positieve draai wil geven. Daarbij maakt hij gebruik van veel bijvoeglijke naamwoorden zoals; enorm, ongelofelijk, ontzettend, fantastisch, geniaal, waanzinnig, briljant om zijn optimisme kracht bij te zetten. Vooral bij programma’s zoals college tour is hij volledig in het hier en nu en stapt spontaan (buiten het protocol om) op een oud studiegenoot of student af. Uit een fragment met Lodewijk Asscher wordt ook duidelijk dat hij sterk reageert op het moment en veel minder op het voorliggende protocol.

Ik kan stellen dat de Sensus cluster bij Mark Rutte goed ontwikkeld is en dat hij deze met gemak inzet.

Corpus

Binnen de mogelijkheden die hij als staatsman heeft mag je stellen dat hij altijd de dresscode respecteert en daar waar het casual kan hij zich ook casual kleedt. Vooral zijn handen en armgebaren zet hij nadrukkelijk in om zijn verhaal kracht bij te zetten.

Daarbij kan hij veel meer aan zeggingskracht winnen als hij zijn repertoire aan gezichtsuitdrukkingen zou verbreden. Ook hier voert het optimisme de boventoon en zijn de bewegingen die hij met zijn hoofd maakt te onrustig, alsof alles in de hoogste versnelling moet gebeuren. Juist het vakkundig variëren in bewegingstempo en in gezichtsuitdrukkingen zouden meer dynamiek en diepgang aan zijn betogen geven.

Ondanks de spontane acties die kenmerkend voor hem zijn neemt hij gek genoeg niet veel ruimte als hij op een podium staat. Ook daar is voor hem nog een en ander te halen.

Intellektus

Deze cluster kent het grootste ontwikkelpotentieel voor Mark Rutte. In alle betogen die ik van hem heb gezien hoor ik veelvuldig de reeds eerder genoemde bijvoeglijke naamwoorden die opvallend weinig gevolgd worden door feiten. “Wij staan voor een grote opdracht…(welke feitelijke opdracht is dat dan?), wij gaan voor een kleinere overheid…(hoeveel kleiner?), het is veel veiliger geworden…(welke cijfers staven dat?), veel meer banen gecreëerd… (hoeveel banen?).

Ook in de opbouw en structuur van zijn betogen is nog veel te halen. In een van zijn speeches heeft hij het over het Oekraïne verdrag waarbij hij de Bokito metafoor inzet en uiteindelijk eindigt met te zeggen dat wij de Bokito moeten zijn die als laatste met zijn ogen knippert. Ook daar geen inhoudelijk argumenten. Het is dan raadzaam om bijvoorbeeld de pro en contra opbouw te gebruiken. Daarbij lanceer je een hypothese (overeenstemming over de aanpak in Oekraïne) gevolgd door de pro’s (welke overwegingen spreken in het voordeel en hoe kan ik deze onderbouwen) en de contra’s (welke overwegingen spreken in het nadeel en waaruit blijkt dat). Van daaruit kan je een afweging maken gevolgd door een conclusie en vervolgstappen.

Structuur, diepgaande analyse en heldere doelstellingen zijn ontwikkelpunten die Mark Rutte helpen om met meer charisma op te treden.

Lingua

Behalve het inzetten van meer klankvariatie en het gebruiken van tempoverschillen is dit weer een cluster waar hij zich thuis voelt. Met gemak bedenkt hij metaforen en gebruikt hij taal die mensen begrijpen. “Tegen al die graaiers zou ik willen zeggen, toedeledokie, ga maar gauw naar Londen”.

Hij bedient zich graag van storytelling waarbij hij enthousiast begint maar de pointe noch wel eens ontbreekt.

Hij is ad rem en gevat en past zijn woordgebruik makkelijk aan de doelgroep aan.

Kortom een innemende, enthousiaste spreker die met gemak aan charisma werken kan door zich meer te bedienen van effectieve structuren, inhoudelijke en feitelijke onderbouwing en een meer ‘koninklijke” lichaamstaal.

Wil jij weten hoe jouw SCIL profiel er uit ziet? Hier lees je hoe je dat kunt doen.